Sunrise 2027 – czy Twoja firma jest gotowa na kody 2D GS1?

Kody kreskowe w handlu wchodzą w kolejny etap rozwoju. Celem globalnej inicjatywy Sunrise 2027 jest przygotowanie systemów sprzedaży detalicznej do odczytu i przetwarzania kodów 2D zgodnych ze standardami GS1. Nowe oznaczenia mogą zawierać nie tylko numer GTIN identyfikujący produkt, lecz także numer partii, datę ważności, numer seryjny oraz odnośnik do informacji dostępnych online. Dla producentów, właścicieli marek i sieci handlowych oznacza to konieczność sprawdzenia całego procesu: od danych i projektu etykiety, przez druk, aż po skanowanie i obsługę informacji w systemie IT.

Czym jest Sunrise 2027?

Sunrise 2027 to międzynarodowa inicjatywa GS1, której celem jest, aby do końca 2027 roku systemy kasowe w handlu detalicznym były zdolne do odczytu i przetwarzania określonych kodów 2D zgodnych ze standardami GS1, równolegle z dotychczasowymi kodami liniowymi EAN/UPC.

Sunrise 2027 nie jest nowym obowiązkiem prawnym ani datą automatycznego wycofania kodów EAN. Jest wspólnym kierunkiem rozwoju przyjętym przez branżę. Poszczególne firmy, sieci handlowe i rynki mogą wdrażać rozwiązania 2D w różnym tempie. Rok 2027 wyznacza gotowość infrastruktury handlowej, a nie bezwzględny nakaz wymiany wszystkich oznaczeń na produktach.

Dlaczego tradycyjny kod EAN przestaje wystarczać?

Kod EAN-13 bardzo dobrze realizuje swoje podstawowe zadanie: przekazuje numer GTIN, który pozwala systemowi rozpoznać produkt. Jego pojemność jest jednak ograniczona. Nie zapisuje zazwyczaj informacji o konkretnej partii, dacie ważności czy numerze seryjnym, a także nie prowadzi konsumenta do cyfrowych danych o produkcie.

Kod 2D może w jednym symbolu przenosić między innymi:

numer GTIN produktu,
numer partii lub serii produkcyjnej,
datę ważności albo minimalnej trwałości,
numer seryjny,
dane dotyczące masy lub wariantu produktu,
adres prowadzący do cyfrowych informacji o produkcie.

Dzięki temu jedno oznaczenie może wspierać sprzedaż, identyfikowalność produktu, obsługę wycofań, kontrolę dat ważności, gospodarkę magazynową i komunikację z konsumentem.

Jakie kody 2D obejmuje inicjatywa Sunrise 2027?

W zastosowaniach detalicznych GS1 wskazuje trzy rozwiązania: GS1 DataMatrix, Data Matrix z GS1 Digital Link oraz kod QR z GS1 Digital Link. Nie są one zamienne w każdej sytuacji, dlatego wybór symbolu powinien wynikać z zastosowania i sposobu wykorzystywania danych.

GS1 DataMatrix

Jest kompaktowy i pozwala zapisać GTIN wraz z dodatkowymi danymi, np. numerem partii, datą ważności lub numerem seryjnym. Dobrze sprawdza się tam, gdzie kluczowe są identyfikowalność, mała powierzchnia oznaczenia i automatyczne przetwarzanie danych w łańcuchu dostaw.

Data Matrix z GS1 Digital Link

Wykorzystuje składnię adresu internetowego GS1 Digital Link. Może łączyć identyfikację produktu z dostępem do informacji cyfrowych, zachowując niewielki rozmiar symbolu. Trzeba jednak pamiętać, że standardowa aplikacja aparatu w telefonie nie zawsze odczytuje Data Matrix tak łatwo jak kod QR.

Kod QR z GS1 Digital Link

Łączy identyfikator GS1 z adresem internetowym. Po zeskanowaniu smartfonem może prowadzić do instrukcji, składu, alergenów, certyfikatów, informacji o recyklingu, danych o pochodzeniu lub innych treści dotyczących konkretnego produktu. Jednocześnie odpowiednio przygotowany kod może być wykorzystywany w procesach sprzedażowych i logistycznych.

Zwykły kod QR prowadzący do strony internetowej nie staje się automatycznie kodem zgodnym z GS1. Znaczenie ma prawidłowa struktura danych, zastosowanie identyfikatora produktu oraz zgodność całego rozwiązania ze standardem.

Czy kod EAN zniknie w 2027 roku?

Nie. W okresie przejściowym na opakowaniu mogą znajdować się jednocześnie kod EAN-13 i kod 2D. Jest to potrzebne, ponieważ nie wszystkie punkty sprzedaży, skanery i systemy zaplecza będą modernizowane w tym samym czasie.

Podwójne oznaczenie wymaga jednak właściwego przygotowania. Skaner powinien rozpoznać dwa symbole dotyczące tego samego produktu i przekazać dane zgodnie z konfiguracją systemu, bez dwukrotnego naliczenia towaru. Sama informacja, że urządzenie „czyta kody QR”, nie jest jeszcze potwierdzeniem pełnej gotowości na procesy GS1 2D.

Czy obecne skanery są gotowe na kody 2D GS1?

Wiele współczesnych skanerów typu area imager potrafi fizycznie odczytać QR Code i Data Matrix. Gotowość do Sunrise 2027 obejmuje jednak również firmware, konfigurację urządzenia, sposób przekazywania danych oraz poprawną współpracę z POS, WMS, ERP lub innym systemem nadrzędnym.

Przed wdrożeniem warto sprawdzić, czy skaner:

odczytuje wymagane symbole 1D i 2D,
rozpoznaje dane zapisane zgodnie ze standardami GS1,
prawidłowo obsługuje separatory i identyfikatory zastosowań GS1,
radzi sobie z kodem EAN i kodem 2D umieszczonymi na jednym opakowaniu,
przekazuje do systemu wszystkie potrzebne dane, a nie wyłącznie GTIN,
utrzymuje odpowiednią szybkość odczytu w rzeczywistych warunkach pracy.

Wybierając nowe urządzenie, warto patrzeć szerzej niż tylko na deklarację „obsługa kodów 2D”. W ofercie Libeli znajdują się skanery kodów kreskowych i kodów QR, które można dobrać do handlu, produkcji, magazynu i logistyki oraz zweryfikować na rzeczywistych etykietach klienta.

Czy do Sunrise 2027 trzeba wymienić drukarkę etykiet?

Nie zawsze. Jeśli obecna drukarka zapewnia odpowiednią rozdzielczość, stabilne prowadzenie materiału, właściwy kontrast i powtarzalną jakość, może prawidłowo drukować kody 2D. O przydatności urządzenia decydują jednak konkretne parametry projektu oraz warunki procesu.

Na jakość kodu wpływają przede wszystkim:

rozdzielczość głowicy drukującej,
rzeczywisty rozmiar kodu i pojedynczego modułu,
kontrast pomiędzy nadrukiem a podłożem,
zachowanie wymaganej strefy ciszy,
dobór materiału etykiety i taśmy termotransferowej,
prędkość, temperatura i docisk podczas druku,
stabilność pozycjonowania każdej kolejnej etykiety,
odporność nadruku na ścieranie, wilgoć, chemię i temperaturę.

W przypadku małych kodów, dużej ilości danych lub niewielkich etykiet konieczna może być drukarka 300 albo 600 dpi. Nie oznacza to jednak, że wyższa rozdzielczość zawsze rozwiąże problem. Najpierw trzeba ocenić projekt, materiał, wielkość symbolu i odległość odczytu.

Libeli oferuje drukarki etykiet marek stosowanych w produkcji, logistyce i handlu oraz pomaga dobrać technologię druku do rzeczywistego zastosowania.

Etykieta jest częścią systemu identyfikacji

Nawet najlepsza drukarka i skaner nie zapewnią poprawnego działania, jeżeli materiał etykiety lub klej nie są dopasowane do produktu. Marszczenie etykiety, niski kontrast, zabrudzenie, uszkodzenie powierzchni albo stopniowe ścieranie nadruku mogą obniżyć czytelność kodu.

Projektując oznaczenie, należy uwzględnić podłoże, temperaturę aplikacji, wilgoć, kontakt z chemikaliami, promieniowanie UV, czas użytkowania oraz sposób transportu i magazynowania. Jako producent etykiet samoprzylepnych możemy połączyć dobór materiału, kleju, technologii nadruku i urządzeń w jeden sprawdzony proces.

Sunrise 2027 to nie tylko zmiana kodu na projekcie

Najczęstszy błąd polega na potraktowaniu wdrożenia jako prostego zastąpienia symbolu EAN większym kodem QR. W praktyce trzeba ustalić, jakie dane mają znaleźć się w kodzie, skąd będą pobierane, kto będzie nimi zarządzać oraz co powinno wydarzyć się po zeskanowaniu.

Gotowość firmy obejmuje cztery powiązane warstwy:

Dane – GTIN, partie, daty, numery seryjne oraz adresy GS1 Digital Link muszą być poprawnie tworzone i zarządzane.
Projekt i druk – kod musi mieć prawidłowy rozmiar, kontrast i jakość, a nadruk musi pozostać czytelny przez wymagany czas.
Odczyt – skanery muszą rozpoznawać właściwe symbole i działać poprawnie również wtedy, gdy na opakowaniu znajduje się kilka kodów.
System IT – POS, ERP, WMS lub MES musi potrafić odebrać, zinterpretować i wykorzystać dodatkowe informacje.

Jak przygotować firmę do wdrożenia kodów 2D?

Najbezpieczniejszym rozwiązaniem jest pilotaż na wybranej grupie produktów:

Określ cel biznesowy i dane, które mają znaleźć się w kodzie.
Wybierz odpowiedni symbol: GS1 DataMatrix, Data Matrix lub QR Code z GS1 Digital Link.
Sprawdź możliwości programu do projektowania i drukowania etykiet.
Przygotuj próbne oznaczenia na docelowym materiale.
Przetestuj wydruk na wszystkich stosowanych drukarkach.
Sprawdź odczyt na skanerach ręcznych, stanowiskowych i kasowych.
Zweryfikuj dane przekazywane do systemów POS, ERP, WMS lub MES.
Przeprowadź test w rzeczywistych warunkach produkcji, transportu i sprzedaży.

Test na jednym monitorze lub pojedynczy poprawny odczyt nie wystarczą. Kod powinien zostać sprawdzony po wydrukowaniu na docelowym materiale, przy typowej prędkości pracy oraz na urządzeniach wykorzystywanych w całym procesie.

Co firma może zyskać dzięki kodom 2D?

Wdrożenie nie powinno być traktowane wyłącznie jako koszt dostosowania. Dobrze zaprojektowany kod 2D może usprawnić identyfikowalność partii, obsługę reklamacji i wycofań, kontrolę terminów przydatności oraz automatyzację procesów magazynowych.

GS1 Digital Link pozwala dodatkowo połączyć fizyczny produkt ze zmienianą w czasie treścią cyfrową. Bez przeprojektowywania opakowania można udostępniać aktualne instrukcje, informacje o składzie, certyfikaty, zasady recyklingu lub materiały dla odbiorców z różnych krajów.

Jak Libeli może pomóc w przygotowaniu do Sunrise 2027?

Nie zaczynamy od wyboru przypadkowej drukarki lub skanera. Najpierw analizujemy dane, format etykiety, materiał, warunki pracy, oczekiwaną trwałość i sposób integracji. Następnie możemy przygotować próbki oraz sprawdzić cały proces na rzeczywistym oznaczeniu.

Zakres wsparcia może obejmować:

dobór materiału, kleju i konstrukcji etykiety,
dobór drukarki oraz odpowiedniej rozdzielczości druku,
dobór i konfigurację skanerów 1D/2D,
testy jakości wydruku i odczytu kodu,
dobór oprogramowania do projektowania i automatyzacji druku,
przygotowanie urządzeń do testów przed zakupem,
wdrożenie, szkolenie i późniejsze wsparcie serwisowe.

Jeśli firma planuje wprowadzenie kodów 2D GS1, najlepiej rozpocząć od małego, kontrolowanego projektu. Można również skorzystać z naszego konfiguratora doboru etykiet albo przesłać przykładowy projekt i opisać warunki zastosowania.

Najczęściej zadawane pytania

Czy Sunrise 2027 jest obowiązkowy?

Nie jest to regulacja prawna nakazująca wszystkim producentom wymianę kodów. Sunrise 2027 jest globalną inicjatywą branżową, której celem jest osiągnięcie gotowości systemów sprzedaży detalicznej do obsługi kodów 2D zgodnych z GS1 do końca 2027 roku.

Czy po 2027 roku kod EAN-13 przestanie działać?

Nie. Kody liniowe będą nadal funkcjonować, a migracja będzie przebiegać etapami. W okresie przejściowym kod EAN i kod 2D mogą występować obok siebie.

Czy każdy kod QR jest zgodny z GS1?

Nie. Kod QR prowadzący do zwykłej strony internetowej nie jest tym samym co kod QR wykorzystujący składnię GS1 Digital Link. Zgodność zależy od prawidłowej struktury i zawartości danych.

Czy skaner odczytujący QR jest gotowy na Sunrise 2027?

Niekoniecznie. Trzeba również sprawdzić obsługę danych GS1, firmware, konfigurację, zachowanie przy kilku kodach na opakowaniu oraz sposób przekazywania informacji do systemu POS lub ERP.

Czy do drukowania kodów 2D potrzebna jest drukarka 600 dpi?

Nie zawsze. Wymagana rozdzielczość zależy od rozmiaru etykiety, wielkości kodu i ilości danych. W wielu zastosowaniach wystarczy 203 lub 300 dpi, ale bardzo małe i gęste symbole mogą wymagać 600 dpi. Dobór powinien zostać potwierdzony próbą druku i odczytu.

Kiedy warto rozpocząć przygotowania?

Już teraz, szczególnie jeśli firma projektuje nowe opakowania, wymienia skanery lub drukarki, rozwija system ERP albo dostarcza produkty do dużych sieci handlowych. Pilotaż pozwala uniknąć kosztownych zmian wykonywanych pod presją czasu.

Sprawdź gotowość swojego procesu

Masz projekt kodu 2D, przykładową etykietę albo plan wdrożenia? Prześlij nam materiał i opisz zastosowanie. Pomożemy sprawdzić druk, odczyt, dobór etykiety oraz urządzeń, zanim rozwiązanie trafi do produkcji.

Skontaktuj się z Libeli i umów test rozwiązania.

Źródła merytoryczne: GS1 Polska – materiały dotyczące kodów 2D i Sunrise 2027; GS1 – 2D Barcodes at Retail Point-of-Sale Implementation Guideline; GS1 Digital Link Standard. Dostęp: sierpień 2026.